Вижайка (Лолӧгӧ усян ю)
| Вижайка | |
|---|---|
| Характеристика | |
| Кузя | 17 км |
| Ва визывтан | |
| Ва петан | |
| • Вылына | 157,1 м |
| • География координатаэз | 59°52′48″ с. ш. 54°20′11″ в. д.HGЯO |
| Ю ӧм | Лолӧг |
| • Ин | 55 км веськыт вапӧлын |
| • Вылына | 133,2 м |
| • География координатаэз | 60°00′23″ с. ш. 54°24′26″ в. д.HGЯO |
| Ин | |
| Ва система | Лолӧг → Кӧсва → Кама → Волга → Каспий саридз |
|
|
|
| Канму | |
| Регион | Пермскӧй край |
| Районнэз | Кӧчладор район, Гайна район |
| Канму ва реестрын код | 10010100112111100003000[1] |
|
|
|
|
|
|
Вижайка — Кӧчладор да Гайна районнэзӧт визывтана юок, Лолӧглӧн веськыт вож. Кузяыс — 17 км.
Нимыс
Юокыс шусьӧ кык моза — Вижайка да Вежайка. Официальнӧй документтэзын — Вижайка, роч да коми сёрниын — Вежайка, сідзжӧ шусьӧ деревня, кӧда шуӧм юокыс сьӧрті. Коми-Пермяцкӧй округ пасьта да коми муэзын сэтшӧм нимыс пантасьлӧ унаись: сідз шусьӧны Онолвалӧн, Иньвалӧн, Юсьвалӧн вожжез.
Нимыс коми. Сы медодзза компонентыс — вежа. Ай компонентыслӧн вежӧртасыс абу бура тӧдса.
А. К. Матвеев лыддьӧ сы вежӧртаснас «ай»[2]:
Сэтшӧмыс бура петӧ, сідз кыдз Вижай, Лозьвалӧн вож, мансиӧн шусьӧ Ялпынгъя («вежа ю»), сія петӧ Вежа нӧрыс дынын (рочӧн Молебный камень, мансиӧн Ялпынг-Нёр). Вижай топоним (вежай) позьӧ лыддьыны профилактическӧйӧн: юыслӧ колӧ лоны морт дынӧ бурӧн да тӧждісьны сы понда.
Туяліссез Вижай кылын адззӧны важжык вежӧртас — вежа ю. А. С. Кривощёкова-Гантман шуӧмӧн, гидроним помын вӧлі ӧтперемса ю кыв. Важся кадӧ Вежаю формаӧ вуджӧм Вежюга форма. Вежаю типа гидрониммезын ю (йу) фонетическӧй джендӧтӧм кузя (шуам, Вижай) лоис позяна содтыны роч кывья топонимическӧй суффикссэз -иха, -ка (Вежайка, Вижайка, Вижаиха)[3].
Е-ыс пӧрис и-ӧ, сідз кыдз мукӧд коми кывья диалекттэзын перем важ кылісь пыд «е» ӧтлаасис одзись «е»-кӧт (Вежай), да мӧдіккезын векнямис да лоис «и»-ӧн (Вижай)[2].
География
Юыокыс петӧ Юксьӧв дынсянь ойвыв-асывланьӧ 5 км ылынаын. Юыс визывтӧ дзибья вӧррезӧт Кӧчладор районсянь Гайна районӧ. Усьӧ Лолӧгӧ Сергеевскӧйсянь лунвыв-асыланьӧ 4 км ылынаын.
Медыджыт вожыс — Турпан шор.
Ва реестрын
Россиялӧн канмуся ва реестр сьӧрті, пырӧ Кама бассейн кытшӧ, Кама юлӧн ва овмӧсторыс — сы петансянь Бондюг посад дорын ва видзӧтан постӧдз, ю бассейн — Кама ю петансянь Белаяӧ усьтӧдз бассейннэз. Кама ю бассейн[4].
Ва ресурссэз сьӧрті федеральнӧй агентствоӧн лӧсьӧтӧм РФ ва овмӧс районируйтан геоинформационнӧй система мыччӧттэз сьӧрті[4]:
- Ва объектлӧн код канмуся ва реестрын — 10010100112111100003000
- Гидрологическӧя тӧдмалӧм код (ГИ) — 111100300
- Бассейнлӧн код — 10.01.01.001
Пасйӧттэз
- ↑ Ресурсы поверхностных вод СССР: Гидрологическая изученность. Т. 11. Средний Урал и Приуралье. Вып. 1. Кама / под ред. В. В. Николаенко. — Л.: Гидрометеоиздат, 1966. — 324 с.
- ↑ 1 2 Матвеев А. К. Географические названия Урала : топонимический словарь. — Екатеринбург: Сократ, 2008. — С. 58. — 352 с. — ISBN 978-5-88664-299-5.
- ↑ Кривощекова-Гантман, А. С. Гидронимия коми-пермяцкого происхождения в Прикамье // Труды института языка, истории и традиционной культуры коми-пермяцкого народа / Выпуск 4. Собрание сочинений в 2 томах. Т. 2. Ономастика / А. С. Кривощекова-Гантман / Ред. кол. серии: А. С. Лобанова (отв. ред.), А. М. Белавин и др.. — Перм. гос. пед. ун-т.. — Пермь, 2006. — С. 73. — 254 с. — ISBN 5-85218-288-5.
- ↑ 1 2 Государственный водный реестр РФ: Вижайка. Архивируйтӧм первоисточник сьӧрті 19 Гожумшӧр 2012.